Açık Bilinç'te Güven Güzeldere, endüstriyel psikoloji doktorası yapmak isterken Psikolinguistik'e yönelen ve Boğaziçi Üniversitesi'nde verdiği derslerle Psikolinguistik çalışmalarını sürdüren Prof. Ayhan Aksu Koç ile bir araya geliyor.
Prof. Ayhan Aksu Koç'un akademik kariyer hikayesini geçen hafta Prof. Slobin'den dinlemiştik. Bu hafta da bu erken aşamayı başka detaylarla, örneğin; niçin endüstriyel psikoloji doktorası yapmak isterken Psikolinguistik'e yöneldiği de dahil olacak şekilde kendisinden dinliyoruz.
Prof. Ayhan Aksu Koç, ODTÜ Psikoloji mezunu. Daha sonra Kaliforniya Üniversitesi Berkeley'de doktora yaparken Dan Slobin'in öğrencisi oluyor ve çalışmalarını Türkçe öğrenen çocukların di'li ve miş'li geçmişi öğrenirken neyi nasıl anladıkları üzerine yoğunlaştırıyor. Ayhan Hoca, daha sonra İstanbul'a dönüyor ve Boğaziçi Üniversitesi'nde verdiği derslerle Psikolinguistik çalışmalarını sürdürüyor, bu alanın temellerini atıyor.
Bu hikayenin devamını, önümüzdeki iki hafta boyunca Prof. Aylin Küntay ve Prof. Ercenur Ünal'dan da dinleyeceğiz.
Psikolinguistik alanında elde edilen başka pek çok ilginç veri de var: Örneğin, dil konusunda iletişim yalnızca yazılı olarak ve tek modalitede değil, görsel ve işitsel olarak da sürüyor. Ortak dikkat, ve ileten ile iletilenin aynı şeye odaklanması önemli.
Ayhan Aksu Koç'un yazdığı ve derlediği pek çok dilde kitap ve makaleler olduğu gibi, onun çalışmaları hakkında da kitaplar var. Örneğin: Türkçe İletişim Gelişimi Envanteri (TİGE) El Kitabı, The Acquisition of Aspect and Modality: The Case of Past Reference in Turkish, Children's Language Volume 10: Developing Narrative and Discourse Competence ve İnsan Gelişimi, Aile ve Kültür: Farklı Bakış Açıları.
Psikolinguistik, geçen hafta Prof. Dan Slobin'in de vurguladığı gibi dil öğrenen her çocuğun, dilin yapısına göre farklı bir düşünme tarzına sahip olduğunu gösteriyor. Ayrıca Ayhan Koç'un kitaplarından da görüyoruz ki Psikolinguistik alanı yalnız dille ilgili değil; dille iletişime, aile yapısından kültüre uzanan çok geniş bir perspektife sahip.
Ayhan Hocanın programda sözünü ettiği, dilin zihinsel gelişimdeki rolünü anlatan bir Türkçe kitaba da işaret edelim: Aklın Çocuk Hali.
Diğer yandan Ayhan Aksu Koç şerefine derlenmiş, Psikolinguistik alanındaki çalışmalarından söz eden çok güzel bir kitap da var: Social Environment and Cognition in Language Development: Studies in honor of Ayhan Aksu-Koç.
Bu akışı bitirirken, Prof. Ayhan Aksu Koç'un da vurguladığı gibi, Psikolinguistik alanının çocuklarda dil edinimi konusuyla sınırlı olmadığını, yetişkinlerle de pek çok ilginç çalışmanın yapıldığını not edelim.
