Açık Bilinç'te Güven Güzeldere, virolog Prof. Selim Badur ile epidemi ve pandemi arasındaki farkları, Hantavirüs ve Ebola gibi virüslerin salgın potansiyelini ve geleceğin en büyük sağlık tehditlerinden biri olarak görülen anti-mikrobiyal direnci konuşuyor.
Son aylarda bir sürü virüs salgını ihtimali gündem oldu fakat hiç biri ciddi bir pandemiye dönüşmeden gündemden düştü.
Örneğin, Mayıs ayında Kanarya Adaları civarında bir gemide rastlanan Hantavirüs veya bu aralar Dünya Sağlık Örgütü'nün en çok üstünde durduğu, Kongo kaynaklı ve öldürücülüğü yüksek olan Ebola virüsü...
'Salgın' sözcüğü İngilizce'deki hem epidemic, hem de pandemic sözcüğünün karşılığı olarak kullanılıyor. Ama epidemi ile pandemi yaygınlıkları açısından farklı tür salgınlar. Farklarını anlamak da oluşturdukları riskleri doğru anlamak açısından elbette önemli.
Peki nedir bu fark?
Konuğumuz Prof. Selim Badur, aşılar üzerine uzman bir virolog ve kendisinden hangi risklerin ne olduğunu değerlendirmesini istiyoruz.
Hangi salgının yayılabileceği, büyük ölçüde, söz konusu virüsün kuluçka devresi ve yayılma yöntemiyle ilgili.
Prof. Selim Badur, tehlikeli olmaları bir yana, Hantavirüsün de, Ebola'nın da yaygınlaşma ve Covid pandemisi türü bir salgına dönüşme riskini düşük buluyor ama kısa dönemde bizi bekleyen daha büyük ve ölümcül bir sağlık riskine dikkat çekiyor.
Bu risk, anti-mikrobiyal dirençten kaynaklanıyor ve hatta bu sebeple önümüzdeki 25 yıl içinde milyonlarca kişinin hayatını kaybetme ihtimali olduğunu öne süren çalışmalar var.
Peki, anti-mikrobiyal direnç nedir ve nereden kaynaklanır ve önlemek için neler yapılabilir?
İnsan sağlığına zararlı mikro-organizmaların, onlara karşı kullandığımız ilaçlara, özellikle antibiyotiklerin yaygın ve yanlış kullanımı nedeniyle, direnç geliştirmesi, insanları çaresiz ve korunmasız bırakabilir. Bu, çok sayıda ölüme sebep olabilecek bir durum yani salgın riskini doğru yerde aramak önemli.
Peki anti-mikrobiyal direncin oluşmaması için bizler ne yapabiliriz? Bütün bunları konuğumuz Prof. Selim Badur'dan dinliyoruz.
